Algemeen

Agenda van de Samenleving 2021-2024

De coronacrisis heeft een grote (mondiale) impact op onze samenleving. De impact is ongekend voor de mensen die door het Coronavirus ziek zijn geworden of zelfs aan de gevolgen zijn overleden.
Ook het wennen aan een 1,5 meter samenleving met nog steeds veel onzekerheden, is nog maar een kleine greep uit de facetten die het beeld van de voorbije maanden kenmerkt. Een beeld waar we voorlopig nog niet vanaf lijken te zijn.

De stap van deze situatie in onze samenleving naar het opstellen van een gemeentebegroting is best groot. Desondanks zetten we deze stap omdat de begrotingstaak uw en onze aandacht vraagt.

Weten wat er speelt in onze gemeente. Weten welke onderwerpen onze inwoners belangrijk vinden. En daar vervolgens samen mee aan de slag gaan, voor elkaar en met elkaar. Dat is waar het om draait bij de Agenda van de Samenleving. De afgelopen maanden hebben wij daarom informatie opgehaald bij onze inwoners, de gemeenteraad, maatschappelijke instellingen en onze eigen BAR-organisatie. Met als doel: de agenda bijstellen om er nog meer dan in het afgelopen jaar een agenda van te maken die daadwerkelijk van de samenleving is.

Misschien wel het belangrijkste aandachtspunt in onze bestuursperiode is dat wij continue in verbinding willen staan met de samenleving. Dat doen wij door op allerlei manieren het gesprek aan te gaan en te luisteren. We gaan bijvoorbeeld regelmatig op werkbezoek en op uitnodiging komen we graag bij de mensen thuis. Ook zijn wij als college regelmatig op straat te vinden om onder het genot van een kop koffie met onze inwoners te praten over wat hen bezighoudt, hoe zij denken over voorstellen die wij doen en keuzes die wij maken. Natuurlijk blijven inwoners ook van harte welkom op ons kantoor.

Alle informatie die wij hebben verzameld vormt de basis voor de speerpunten voor het komende begrotingsjaar 2021. Deze speerpunten worden in de verschillende programma’s verder uitgewerkt en financieel onderbouwd.

In de Agenda van de Samenleving 2021 – 2024 bieden wij een doorkijkje naar de ambities waarvan onder andere de gemeenteraad en onze inwoners hebben aangegeven deze belangrijk te vinden. Verder is deze agenda opgesteld vanuit onze kernwaarden en gebaseerd op ons coalitieakkoord “Albrandswaard: een vitale, zorgzame en zelfstandige gemeente.

Openbare Orde en Veiligheid

In Albrandswaard vinden we het belangrijk dat inwoners zich veilig voelen en veilig zijn. We zetten ons hiervoor in samen met onze partners zoals met de politie, boa’s, jongerenwerk, wijkteam, ondernemers en inwoners. De prioriteiten komen in samenspraak tot stand en worden voor een periode van vier jaar vastgesteld in het Integraal Veiligheidsbeleid van Albrandswaard. Vanaf 2021 gaat een nieuwe periode in en zal het accent met name liggen op inbraken en diefstal, zorg en veiligheid, jeugdoverlast en georganiseerde, ondermijnende criminaliteit. In het Actieplan Veilig wordt elk jaar concreet uitgewerkt welke acties in gang worden gezet.

We zoeken de samenwerking op bij het signaleren, voorkomen en tegengaan van onveiligheid. We zetten preventieve acties in, zoals het “ff vlot, tweede slot” en keyless entry tegen diefstal, voorlichting over babbeltrucs, en bewustwording over de risico’s van alcohol en drugsgebruik. We stimuleren inwoners om mee te helpen aan de veiligheid in hun omgeving. Met de buurtwhatsappgroepen en ons buurtpreventieteam houden we een extra oogje in het zeil en spelen we in op actuele ontwikkelingen in de gemeente. We werken integraal samen om zowel voor als achter de voordeur verbetering te brengen bij onveilige situaties. Niet alleen bij jeugdoverlast, mishandeling of verward gedrag, maar ook bij misbruik van kwetsbare mensen door criminelen (ondermijning). Ook als gemeente zorgen we er voor dat we weerbaar zijn tegen inmenging van criminelen, dat er geen misbruik gemaakt kan worden van onze dienstverlening. Zo is de toepassing van ons bibobbeleid uitgebreid om een gezond ondernemersklimaat te borgen en gaan we ook met andere partners als de recherche, het openbaar ministerie en de belastingdienst vormen van georganiseerde criminaliteit in Albrandswaard tegen.

In Albrandswaard zijn twee klinieken gevestigd die door de invulling van hun zorgtaak invloed hebben op de veiligheid en de veiligheidsgevoelens van de directe omgeving en daarbuiten. We werken samen met de klinieken, de politie en omwonenden om de veiligheid en veiligheidsgevoelens te verbeteren. Waar nodig sturen we aan op concrete oplossingen. Zo hebben de klinieken in samenspraak met omwonenden een alerterings- en informatiesysteem ontwikkeld, waarmee omwonenden geïnformeerd worden bij situaties die een impact hebben op de directe omgeving.

De uitbraak van het coronavirus en de voorkoming van de verdere verspreiding van het virus heeft de afgelopen periode veel inzet gevraagd van toezicht en handhaving. We voorzien dat dit de komende tijd nodig blijft. We hebben naast de inzet op de coronamaatregelen en de naleving van de richtlijnen van het RIVM bij inwoners en ondernemers, ook gezien dat er meer inzet gevraagd is door een toename van de overlast in de gemeente. De verwachting is dat dit voor 2021 vraagt om een tijdelijke personele uitbreiding.

Integraal Veiligheidsbeleid:
2021 -> Vaststelling Integraal Veiligheidsbeleid 2021-2024 (februari)

Inbraken en diefstallen:
2021 -> Voorlichting en preventieacties gericht op specifieke doelgroepen en aandachtgebieden
2021 -> Handhaving gericht inzetten op hotspots. Hierbij zetten we ook particuliere beveiliging in.

Jeugdoverlast:
2021 -> Met de politie, boa’s, openbaar ministerie, jongerenwerk en onze professionals uit de zorg en hulpverlening gaan we overlast en criminaliteit in de gemeente tegen. We stellen hierbij de personen en overlast in de directe omgeving centraal en bekijken gezamenlijk wat voor wie het beste in te zetten is. Op basis van maatwerk evalueren we periodiek en sturen bij waar nodig.

Alcohol en drugs:
2021 -> De gevaren van alcohol en drugsgebruik, waaronder ook het gebruik van lachgas, brengen we onder de aandacht van jeugd en ouders. Zo wordt in samenwerking met Stichting Welzijn Albrandswaard preventielessen op school gegeven, een quiz en een preventiemiddag georganiseerd.

(Veiligheids) participatie:
2021 -> Faciliteren van buurtpreventie en inwonersinitiatieven ter versterking van de veiligheid in de woon- en leefomgeving
2021 -> De goede samenwerking behouden tussen het buurtpreventieteam, de politie en de brandweer door themagericht aan te sluiten bij trainingsmomenten van de hulpdiensten.

Corona maatregelen:
2021 -> Inzet maatregelen ter voorkoming van verdere verspreiding van het coronavirus
2021 -> Inzet toezicht en handhaving op de naleving van de coronamaatregelen en overlast

Klinieken Poortugaal:
2021 -> Het gevoel van veiligheid in de omgeving van de klinieken actief monitoren samen met de omwonenden, klinieken en politie. We houden een vinger aan de pols onder andere in gesprekken met omwonenden, we sluiten aan bij de klankbordgroep van Antes en de commissie van omwonenden van Fivoor, en organiseren een gezamenlijke bijeenkomst waar actuele onderwerpen besproken worden en afspraken gemaakt worden.
2021 -> Evaluatie alerteringssysteem bij situaties met impact op de omgeving van Antes en Fivoor richting omwonenden. Periodiek bespreken we met de klinieken, politie en inwoners de inzet van de sms-dienst en brengen we gezamenlijk verbeteringen aan waar nodig.

Dienstverlening

Bij onze dienstverlening aan inwoners, bedrijven en instellingen zijn onze kernwaarden (benaderbaar, betrouwbaar, betrokken en menselijke maat) onze drijfveren. De verwachtingen en behoeftes van onze inwoners veranderen. Wij vragen hen hiernaar en verbeteren onze dienstverlening op basis van hun input. We breiden onze online dienstverlening uit en maken deze persoonlijker zodat het aansluit op de wensen en behoeftes. Uiteraard houden wij hierbij oog voor inwoners die minder digitaal vaardig zijn. Onze online dienstverlening is toegankelijk voor iedere inwoner, ook die met een (functie)beperking. Onze website wordt dan ook regelmatig getest door mensen met en zonder beperking om ervoor te zorgen dat iedere inwoner online zijn/haar weg kan vinden. 2021 gebruiken we om een businesscase op te stellen naar de Persoonlijke Internetpagina.

• 2021 -> Doorontwikkeling van de gemeentelijke website.
• 2022 -> Persoonlijke Internetpagina.

Burgerzaken
Nu informatie steeds meer digitaal verwerkt wordt zien we inwoners minder vaak. Het risico op adres- en identiteitsfraude neemt hierdoor toe. Om adres- en identiteitsfraude beter in beeld én onder controle te krijgen zoeken we de samenwerking op met ketenpartners en stellen we een fraudecoördinator aan.

Communicatie
In vervolg op de in 2020 door het college vastgestelde kanalenstrategie zetten wij vol in op communiceren op momenten en plekken waar gebruikers daaraan behoefte hebben. Het vaststellen van de kanalen die wij daarvoor gebruiken alleen is niet voldoende. Immers ieder kanaal heeft zo zijn eigen doelgroep en dus streven wij ernaar om onze communicatie af te stemmen op de verschillende doelgroepen en hun zo te voorzien van voor hen relevante informatie.

Huis van Albrandswaard

De bouw van het Huis van Albrandswaard aan de Stationsstraat in Rhoon vordert gestaag. De bouw is later (december 2019) gestart dan voorzien, immers er zijn na de aanbesteding stevige onderhandelingen gevoerd met de aannemer om de jaarlasten binnen het door de gemeenteraad gestelde financiële kader te krijgen. In 2021 krijgen de Stichting Welzijn Albrandswaard, het Albrandswaardse wijkteam, het sport-werkcafé, RTV-Albrandswaard en het gemeentebestuur een plek in deze voorziening die nieuwe kansen biedt voor samenwerking en ontmoeting. Ook is er ruimte voor lokale kunst en cultuur.

• 2021-> Oplevering en ingebruikname.

Omgevingsvisie/Omgevingswet

De inwerkingtreding van de Omgevingswet is uitgesteld naar 1 januari 2022.

In 2020 maakt Albrandswaard in de Omgevingsvisie essentiële keuzes voor de lange termijn over wonen, werken, leefbaarheid, recreatie en landschap. De Omgevingsvisie (inclusief een toegankelijke webversie) is de basis van alle taken die de gemeente vanaf 2022 in het kader van de Omgevingswet moet uitvoeren. Deze basis werken we verder uit in gebiedsprogramma’s, een Omgevingsplan en in processen die een goede dienstverlening aan de inwoners waarborgen.

Gebiedsprogramma’s
De hoofdlijn van de Omgevingsvisie wordt voor enkele specifieke gebieden in Albrandswaard concreter uitgewerkt in zogenaamde gebiedsprogramma’s. In deze programma’s worden de ruimtelijke prioriteiten voor de gebieden voor de komende jaren vastgelegd.

Omgevingsplan
Voor het maken van een Omgevingsplan wordt een plan van aanpak opgesteld, waarbij de kosten worden uitgesmeerd over meerdere jaren, in het uiterste geval tot 2029. Kosten voor bestemmingsplannen worden niet meer gemaakt, omdat die niet meer bestaan. We beoordelen daarom eerst of het Omgevingsplan vanuit bestaand budget (voor bestemmingsplannen) kan worden opgesteld.

Dienstverlening
Het BAR-Programma implementatie Omgevingswet zet onveranderd in op de minimale doelstelling om op de invoeringsdatum 1 januari 2022 een omgevingsvergunning te kunnen verlenen met behoud van het huidige niveau van dienstverlening. Om alle processen goed te kunnen inrichten, is een aantal investeringen vereist. Deze zijn met name gelegen in vernieuwing van informatievoorzieningen, aansluiting op het landelijke Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO) en het opleiden van medewerkers. De aanschafkosten van ICT blijken hoger te liggen dan eerder werd aangenomen. Ook het verlengen van het programma Omgevingswet tot begin 2022 heeft gevolgen voor de begroting, waarbij 2021 een piekjaar betreft. De exacte kosten worden nader in kaart gebracht met de randvoorwaarde deze zo beperkt mogelijk te houden. In 2022 stoppen de programmakosten en in 2023 is een daling te zien in de ICT-kosten als gevolg van software die we niet meer nodig hebben.

Daarnaast is er sprake van nieuwe wettelijke (bodem) taken. Deze taken worden overgeheveld van de provincie naar de gemeenten. Het ministerie van I&W reserveert hiervoor budget. Hoeveel is nog niet bekend, maar de verwachting is dat dit budget voor gemeenten te laag zal zijn om de bodemtaken goed te kunnen uitvoeren.

• 2021 -> Op 1 januari 2022 de omgevingsvergunning kunnen verlenen en (gedeeltes van) het omgevingsplan kunnen wijzigen, met behoud van het huidige niveau van dienstverlening.

Wonen

De uitgangspunten van de Woonvisie Albrandswaard 2016-2025 blijven ook de komende jaren onverminderd van kracht. Het voorzien in de lokale woningbehoefte met behoud van de kwaliteit en leefbaarheid in de dorpen staat centraal. De afwegingen m.b.t. doelgroepen en aantallen/typen te bouwen woningen worden gemaakt met behulp van het woningmarktprogramma. Op die manier komen de woningen die worden gebouwd zoveel mogelijk ten goede aan het ‘plaatselijke opnamevermogen’. De inzet op woningen voor starters, ouderen en gezinnen levert een bijdrage aan een toekomstbestendige woningvoorraad. Daarnaast is inzet voor ouderen en starters ook binnen de bestaande woningvoorraad onontbeerlijk.

De regionale woningmarktafspraken, waarin staat dat Albrandswaard tot 2030 210 (sociale) huurwoningen bouwt, worden uitgevoerd. Dit doen we door de ontwikkelrichtingen voor de Omloop, Mariput en Schutskooiwijk/Poortugaal-West concreet uit te laten werken, zodat u in staat bent kaders te stellen voor programmatische afspraken met woningcorporaties en ontwikkelaars.

Ten aanzien van het initiatief van Antes om woningen op haar terrein te bouwen vinden eerst vooronderzoeken plaats die betrekking hebben op het in kaart brengen van de veiligheid, sociaal-maatschappelijke effecten en verkeerstechnische gevolgen, zowel op het terrein zelf als in het dorp Poortugaal. Op basis van de uitkomsten van deze vooronderzoeken wordt bepaald of en zo ja welke vervolgstappen mogelijk zijn en wat dit betekent voor het aantal (sociale) huurwoningen in Albrandswaard.

Verder willen wij graag inspelen op innovatieve ideeën en nieuwe woonvormen door de Woonvisie te actualiseren op het punt van een goede samenhang tussen wonen en zorg. Het aantal inwoners met dementie neemt de komende jaren ook in Albrandswaard fors toe. Dit maakt het noodzakelijk om woonvormen voor deze inwoners en de zorgverlening goed op elkaar af te stemmen. Ook woningaanpassingen vanuit de WMO zullen bij de actualisatie van de Woonvisie in de beoordeling worden betrokken.

• 2021 -> programmatische afspraken maken met woningcorporaties en ontwikkelaars over het bouwen van 210 (sociale) huurwoningen voor starters, ouderen en gezinnen.
• 2021 -> actualiseren van de Woonvisie Albrandswaard 2016-2025 op het punt van een goede samenhang tussen woonvormen en zorg.

 

Economisch beleid en ontwikkelingen

Het economisch beleid staat in wisselwerking met de economische ontwikkeling op regionaal en bovenregionaal niveau.
De regionale positie is voor ons beleid cruciaal vanwege de directe relatie met de lokale economie en de binnen de regio concurrerende ruimteclaims vanuit verschillende sectoren. Er worden op verschillende niveau’s afwegingen gemaakt om selectief ontwikkelingen te faciliteren.
Functionele transitie is met bijbehorende vraagstukken aan de orde van de dag; agrarisch gebied maakt plaats voor natuur- en recreatiedoelen, kantoren en bedrijfsterreinen voor woningen.
Voor lokale bedrijvigheid is daarbij een goede verhouding tot het omringend woon- en verblijfsmilieu een randvoorwaarde van toenemend belang.

2021 -> Economisch beleid afstemmen op overig beleid i.h.k.v. Omgevingsvisie en Corona gevolgen.

Duurzaamheidsagenda en Energietransitie

In het kader van de bewustwording van onze samenleving wordt op verschillende niveau’s gewerkt. Zo heeft de rijksoverheid diverse reclame campagnes georganiseerd rond het thema energietransitie. Als gemeente stimuleren we de kennisdeling door inzet van de WoonWijzerWinkel.
In regionaal verband wordt de Regionale Energie Strategie Rotterdam Den Haag opgesteld die in 2021 zijn definitieve vorm krijgt. Op basis van de RES en de duurzaamheidsagenda is medio 2020 een uitvoeringsprogramma opgezet wat handvaten biedt, en de rol van de gemeente benoemd, rond de stappen die we gaan nemen op de diverse terreinen. Dit naast de wettelijk verplichte onderdelen zoals klimaatadaptie en warmtevisie. Van essentieel belang is het onderzoek samen met de andere twee BAR-gemeenten naar de manier hoe en met welke middelen we onze maatschappij in beweging kunnen krijgen. Deze gedragsbeïnvloeding is misschien wel de belangrijkste pijler onder een geslaagde transitie.

2021 -> Inzet op energietransitie op basis van de duurzaamheidsagenda en de RES.

Openbare Ruimte

Meer samenhang brengen tussen een kwalitatief hoogwaardige en duurzame openbare ruimte, de (verkeers)veiligheid verbeteren en door de combinatie van alles de leefbaarheid verhogen zien wij als onze belangrijkste opgave. Binnen het programma Buitenruimte hebben wij diverse speerpunten benoemd die hieraan bijdragen. Hierin is de connectie (raakvlakken) met duurzaamheid, milieu en wijkregie aangebracht. Op hoofdlijnen zijn deze:
• 2021 en verder -> Verhogen van de verkeerveiligheid met als focus de veiligheid rondom scholen.
• 2021 -> Invulling geven aan park Rhoon waar de komende jaren op voorgebouwd kan worden.
• 2021 -> Werken aan en verbeteren van afvalscheiding om de VANG doelstellingen te behalen.
• 2021 en verder -> Toekomstbestendige inzet Buurtbus.
• 2021 en verder -> Kwaliteit groenonderhoud verhogen.

Samenwerking in het buitengebied

We zetten ons ervoor in dat de mix van landbouw, natuur en recreatie in het Buijtenland blijvend meerwaarde genereert voor de hele regio.
Vitaal open buitengebied is van toenemende waarde voor het regionale leefklimaat.
Het gebruik van het buitengebied ondergaat grote organisatorische verandering, waarbij de lokale ondernemers in een coöperatie samenwerken aan beheer en ontwikkeling.
Met deze verandering wordt beoogd de recreatiemogelijkheden en de natuurwaarde van het buitengebied te versterken, en dat omwonenden kunnen blijven genieten van ons historisch landschap.

Wijkregie

Wijkregie betekent voor ons dat we actief contact leggen met inwoners. Hiermee zorgen we ervoor dat we als gemeente weten wat er bij hen leeft, we hun ideeën en initiatieven over hun leefomgeving kennen en - als het even kan of nodig is - we de initiatiefnemer helpen die mogelijk te maken. Dit betekent ruimte geven en vertrouwen bieden. Over en weer. Het houdt ook in dat we inwoners meenemen in de (tegenstrijdige) belangen die in veel gevallen afgewogen dienen te worden. Dit vraagt om open, zorgvuldige en respectvolle communicatie. Tussen gemeente en inwoners en tussen inwoners onderling. Wijkregie zal zich ook in het jaar 2021 focussen op netwerken en/of verbindingen leggen. Het stimuleren van denk- en doekracht bij onze inwoners is een belangrijk onderdeel hiervan.

• 2021 en verder -> Faciliteren/stimuleren burgerinitiatieven met focus op denk- en doekracht?
• 2021 en verder -> Verbindingen leggen (of faciliteren?) tussen inwoners en lokale organisaties voor een efficiëntere samenwerking.
• 2021 en verder -> Het organiseren van wijkacties t.b.v. vroegsignalering.

Kunst, Cultuur & Evenementen

Albrandswaard is rijk aan (cultuur) historisch erfgoed. Dat willen we blijven koesteren en verder uitdragen in 2021.
We zijn trots op onze lokale verenigingen, organisaties en vrijwilligers die een belangrijke bijdrage leveren aan kunst- en cultuur in Albrandswaard.
De samenwerking rond het akkoord van Albrandswaard zorgt voor een positieve ontwikkeling bij het bundelen van kennis, kracht en netwerk op het gebied van kunst en cultuur. Deze unieke samenwerking willen we met elkaar blijven ontwikkelen. Verder onderzoeken we de mogelijkheden op het gebied van cultuureducatie.
Tijdens de opening van het Huis van Albrandswaard in 2021 willen we graag een culturele week organiseren waar extra aandacht wordt gegeven aan de wereld van kunst en cultuur in Albrandswaard.
Kunst en cultuur verrijkt zich door de inbreng van verenigingen, organisaties en/of vrijwilligers en daarom willen we samenwerken aan het behoud en het versterken van kunst en cultuur in Albrandswaard.
Zowel landelijk als in Albrandswaard zien we een stijging in het aantal evenementen. Nieuwe evenementen dienen zich aan die verschillende doelgroepen aantrekken en aanspreken. Een positieve ontwikkeling die de levendigheid en (sociale) cohesie van onze gemeenschap kan bevorderen.
Binnen onze gemeente zit de kracht in het (mede) mogelijk maken van evenementen, niet in het zelf organiseren. Ons uitgangspunt is dat evenementen worden georganiseerd voor en door onze inwoners, organisaties en ondernemers zodat evenementen aansluiten bij de behoefte van onze lokale gemeenschap.
Evenementen zijn het visitekaartje van de gemeente die kunnen zorgen voor een positief imago van de verschillende dorpskernen en de lokale economie versterken.

• 2021 en verder => Uitvoering geven aan de doelen en ambities van het evenementenbeleid.

• 2021 -> Deelnemen aan regionale overleggen over cultuur, cultureel erfgoed en landschap. (zowel bestuurlijk als ambtelijk)
• 2021 -> Faciliteren realisatie landmark kasteel Valckesteijn; Afspraken maken over beheer en onderhoud landmark kasteel Valckesteijn.
• 2021 -> Promoten cultuuruitingen (kunst, cultuur, verenigingen etc) in de gemeente.
• 2021 -> Aansluiting zoeken bij het akkoord van Albrandswaard t.b.v. implementatie kunst en cultuur.

Maatschappelijk vastgoed

Maatschappelijk vastgoed zien wij als een middel om te sturen op realisatie van de beleidsdoelstellingen op het gebied van participatie, sport, cultuur, welzijn en educatie. Hoe dit sturen het beste kan, gaan we in een strategische nota beschrijven.
• 2021 en verder -> Strategische nota en uitvoeringsplan.

Financien

We voeren een stabiel financieel beleid. Dit is een voorwaarde voor een gezonde toekomst van Albrandswaard. Wij zijn kritisch op ons uitgavenpatroon. We geven niet meer uit dan we ontvangen. Structurele lasten worden betaald uit structurele baten, die in evenwicht zijn met elkaar. Zo bekostigen wij duurzaam de voorzieningen voor onze inwoners en zijn wij financieel betrouwbaar voor onze (maatschappelijke) partners.
De financiële uitdagingen waarvoor we reeds staan, en de ontwikkelingen die we op ons af zien komen, leiden tot een beperking van speerpunten. De aandacht gaat nu vooral uit naar financiële stabiliteit op langere termijn en het financieel goed op kunnen vangen van ontwikkelingen op termijn. Een ombuigingstraject heeft deel uit gemaakt van dit proces om dit te kunnen realiseren.

Nog los van de maatschappelijke zorgen en impact, brengt de Coronacrisis ook op financieel gebied onzekerheden en extra kosten met zich mee. Hoe groot de financiële impact dit op korte termijn en op langere termijn met zich meebrengt is nog onduidelijk.  Binnen de BAR-organisatie is een crisisteam Coronavirus ingericht.

Op 9 maart 2020 is er een avondsessie gehouden voor raadsleden.
Een informele bijeenkomst over de besteding van de opbrengst van de verkoop van de aandelen van Eneco.
De opbrengst van deze avond is met u gedeeld door middel van een Raadsinformatiebrief en een memo.
De opbrengst nemen we als College mee richting de behandeling van de begroting in de raadsvergadering. Hierbij zullen we met meer concrete voorstellen bij u terug komen

Onze reservepositie dient aan te sluiten op de actuele verwachtingen. De komende jaren zien we een aantal ontwikkelingen die voor Albrandswaard een financieel risico kunnen zijn. Bij het bepalen van de risicoreservepositie in de begrotingen houden we nu rekening met ontwikkelingen die reeds gestart zijn. Gezien de snel veranderende maatschappij willen we bij de meerjarenbegroting ook de verwachte ontwikkelingen (Investeringen en vennootschapsbelasting) betrekken bij de berekening van het benodigde weerstandsvermogen. Verandering is echter een constante factor geworden, waarbij nieuwe ontwikkelingen zich in rap tempo aandienen. 

• 2021 -> Onderzoek meerjarenanalyse risico’s en investeringen in begroting opgenomen.

We blijven ook alert rondom de houdbaarheid van de gemeentefinanciën. Het is nodig om in breder verband te kijken hoe de inkomende en uitgaande geldstromen binnen de gemeente in balans kunnen blijven. Verschillende onderdelen zijn hierbij van invloed; ontwikkelingen rondom het gemeentefonds, ontwikkelingen op basis van de grootte van gemeenten, woningbouw, groei inwoners en lokale ruimte om inkomsten te genereren.
De gemeentelijke belastingen voor inwoners en bedrijven proberen we hierbij zo laag mogelijk te houden. Indien zich ontwikkelingen aandienen maken we allereerst een analyse van de verschillende belastingonderdelen. 

• 2021 -> de lasten voor burgers zo laag mogelijk houden in relatie tot bredere ontwikkelingen rondom gemeentefinanciën.

In het bestuur van de BAR sturen we op een gezonde verhouding tussen kwaliteit van dienstverlening door onze organisatie aan de inwoners en de kosten die hiermee zijn gemoeid. We steunen de ontwikkeling van geleidelijke groei van de digitale dienstverlening. Het is de kunst dat deze ontwikkeling hand in hand gaat met de persoonlijke benadering waarop onze inwoners rekenen. Wel blijven we de ontwikkeling van de BAR, ook qua kosten, nauwlettend en kritisch volgen in relatie tot de dienstverlening.

In de Planning en Control cyclus brengen we de interne controle (VIC) op een hoger plan.
• 2021 -> Plan + implementatie verbetering in Verbijzonderde Interne Controle (VIC).

Educatie

Jong geleerd is oud gedaan… Daarom investeren wij in een goede ontwikkeling van kinderen en jongeren. Door samen te werken met Bibliotheek AanZet en onze basisscholen hebben wij op elke basisschool een Bibliotheek op School gerealiseerd. Kinderen krijgen zo meer plezier in lezen en verbeteren hun taalontwikkeling. Daar hebben zij later profijt van. Wanneer de ontwikkeling niet als verwacht gaat wordt integraal samengewerkt met het wijkteam, school en zorgpartners. De behoefte van kinderen en hun inbreng hierbij staat voorop bij het aanbieden van hulp en/of ondersteuning.

• 2021 -> Implementeren en uitwerken visie vroegschoolse educatie en inzet onderwijsachterstanden.
• 2021 -> Volwasseneducatie: uitwerken regionaal plan basisvaardigheden: “het bevorderen van taal- en rekenvaardigheid en kunnen budgetteren”

Sport

In Albrandswaard vormt het verenigingsleven het cement van de samenleving en wij zijn dan ook trots op al onze verenigingen en wat zij betekenen voor onze inwoners. Begin 2020 is het akkoord van Albrandswaard ondertekend door ca. 60 sport-, cultuur- en welzijnsorganisaties. Daarbij is aangehaakt bij het Nationaal Sportakkoord.
Hoofddoel voor Albrandswaard is om zoveel mogelijk mensen met plezier te laten sporten en bewegen, muziek te maken, te recreëren en te ontmoeten.

• 2021 -> Verder implementeren Akkoord van Albrandswaard en uitbouwen van de functie van Maatschappelijk makelaar (in relatie tot het Nationaal Preventieakkoord en Sportakkoord).
• 2021 -> Verbinding leggen tussen sportakkoord en integraal beleid sociaal domein (Preventie!)           

Sociaal domein

Binnen het sociaal domein staat ‘de mens’ en de ‘menselijke maat’ voorop. We benutten de eigen kracht van mensen, betuttelen niet en bieden de hulp die echt nodig is. Hierbij werken de hulpverleners integraal en afgestemd op elkaar. Met name voor hulpbehoevenden die met een opstapeling van problemen te maken hebben is integrale aanpak pure noodzaak.
Eind 2020 wordt de nota integraal beleid sociaal domein vastgesteld. In de nota is inzichtelijk gemaakt welke samenhangende maatschappelijke doelstellingen we als gemeente gaan hanteren en met welke opgaven we in de gemeente Albrandswaard de komende jaren aan de slag gaan. Wij sturen op het toepassen van de mogelijkheden die wij zien voor verbetering van de interne en externe samenwerking, kennisdeling en het inzetten van creatieve oplossingen. Deze zijn mede gebaseerd op de ervaringen uit 2020 tijdens de corona crisis.
De afstemming tussen Wonen, Welzijn (en Werk) en Zorg blijven leidend net als de focus op jongeren en ouderen.

Maatschappelijke ondersteuning:
• 2021 -> Beheersen zorgkosten.
• 2021 -> Fraude en misbruik integraal aanpakken om ervoor te zorgen dat middelen beschikbaar blijven voor hen die het echt nodig hebben.
• 2022 -> Structureel overleg zorgkantoor over mogelijkheden en knelpunten waarbij verschillende zorgstructuren naadloos op elkaar moeten aansluiten.

Kwetsbare groepen:
• 2021 -> Nadat we de mogelijkheid hebben verkend gaan we in overleg met de SWA een definitieve plek realiseren voor een openbare “huiskamer” in, of in de nabijheid van, de kern Rhoon dorp.
• 2021 ->Samen met relevante partners uitvoeren van het stappenplan dementievriendelijke gemeenten (samendementievriendelijk.nl):
1. Participeren in het dementienetwerk;
2. Vergroten van de kennis over dementie;
3. Begeleiding op maat mogelijk maken.

Werk en inkomen, minima en schuldhulpverlening:
• 2021 -> Onderzoek naar- en realisatie (2021/2022) van een centrum voor hergebruik (o.a. kleding, en voedsel) in Albrandswaard.
• 2021 -> Fraude en misbruik integraal aanpakken om ervoor te zorgen dat middelen beschikbaar blijven voor hen die het echt nodig hebben.

Jeugdhulp:
• 2021 -> Beheersen zorgkosten.
• 2021 -> Fraude en misbruik integraal aanpakken om ervoor te zorgen dat middelen beschikbaar blijven voor hen die het echt nodig hebben.

Zorg & Welzijn:
• 2021 -> Samen met woningbouwverenigingen en welzijnswerk inzetten op de verbetering van woon en leefklimaat (Wonen welzijn zorg).
• 2021 -> verder uitbouwen Nationaal Preventieakkoord (in relatie tot het Akkoord van Albrandswaard).

Wijkteams:
• 2021 -> Beheersen zorgkosten.
• 2021 -> Fraude en misbruik integraal aanpakken om ervoor te zorgen dat middelen beschikbaar blijven voor hen die het echt nodig hebben.
• 2021 -> Optimaliseren (wettelijke) zaken OGGZ.

Hoofdlijnen financiële gevolgen

Ontwikkeling begrotingssaldo
omschrijving 2021 2022 2023 2024
Saldo primitieve begroting 290.000 628.400 1.830.200 1.830.200
Structurele gevolgen jaarrekening 2019 14.000 14.000 14.000 14.000
Structurele gevolgen 2e tussenrapportage 2019 -157.300 -157.300 -157.300 -157.300
Gevolgen 1e tussenrapportage 2020 -495.900 -457.800 -515.300 -467.200
Verschil 1e TR en werkelijkheid 0 0 100 -1.400
Totaal na 1e TR 2020 -349.200 27.300 1.171.700 1.218.300
indexering 445.300 340.500 138.000 -29.200
kapitaallasten 16.000 -104.200 -126.200 -148.400
diverse aanpassingen exploitatie 142.800 134.300 165.600 333.900
Onvermijdelijke ontwikkelingen
BAR Begroting 2021 -88.000 -88.000 -88.000 -88.000
BAR-bijdrage, index, periodieken en nieuwe CAO 2021 -250.000 -300.000 -350.000 -400.000
Kosten accountant (Nieuwe aanbesteding). -20.000 -25.000 -25.000 -25.000
Planmatig onderhouw wegen/Straatreiniging -152.000 -152.000 -152.000 -152.000
Waterwegen -44.000 -44.000 -44.000 -44.000
Dagelijks onderhoud Groen en Bomen -78.000 -78.000 -78.000 -78.000
Dekking door vrijgeven/inzetten regisseursbudget Waterwegen 31.000 31.000 31.000 31.000
Dekking door vrijgeven/verschuiven deel Groen planmatig naar Bomen 25.000 25.000 25.000 25.000
Nieuwe aanbesteding groenonderhoud 2020. -200.000 -200.000 -200.000 -200.000
Structureel minder inkomsten begraven -50.000 -50.000 -50.000 -50.000
Doelgroepenvervoer structureel. -150.000 -170.000 -190.000 -210.000
Duurzaamheid voor wijkplannen warmtetransitie 15 jr. 0 -150.000 -150.000 -150.000
Meicirculaire 2020 236.000 510.000 319.000 100.000
Verwachte ontwikkeling gemeentefonds (minimaal scenario). 0 -400.000 -1.000.000 -1.400.000
Saldo begroting na wijzigingen -485.100 -693.100 -602.900 -1.266.400

Toelichtingen

Algemeen en technische correcties

Voor de Programmabegroting 2021 -2024 is geen Kadernota verschenen. Dit heeft tot gevolg dat de begrotingsrichtlijnen voor het opstellen van de begroting niet zijn vastgesteld. In de primaire Programmabegroting 2021 - 2024 zijn daarom zoveel mogelijk dezelfde richtlijnen gebruikt als in de begroting 2020. Deze richtlijnen staan vermeld op pagina 120. Een ander gevolg is dat in de primaire begroting geen nieuw beleid is meegenomen.
De Programmabegroting 2021-2024 is zonder de structurele gevolgen van Covid-19 en zonder dekkingsvoorstellen. Deze twee onderdelen zullen via afzonderlijke raadsvoorstellen tegelijk met de Programmabegroting 2021 – 2024 geagendeerd worden voor de raadsvergadering van 9 november 2020.
In het raadsvoorstel betreffende de ombuigingen zullen ook voorstellen voor nieuw beleid ter besluitvorming worden aangeboden.

Onvermijdelijke ontwikkelingen

De onvermijdelijke ontwikkelingen betreffen de volgende posten.

BAR Begroting 2021
De onvermijdbare ontwikkelingen BAR begroting hebben betrekking op autonome ontwikkeling en volumegroei (inflatie, CAO ed), nieuwe taken (Wet elektronische publicaties en Wet open overheid, Klachtencoördinatie) en handhaven ambitie huidige dienstverlening (kosten accountant en verhoging opleidingsbudget).

BAR-bijdrage, index, periodieken en nieuwe CAO 2021
De CAO Gemeente loopt tot 2020 en voor 2021 zal een nieuwe CAO afgesproken moeten worden. Vooruitlopend op dit besluit is in de Programmabegroting 2021 - 2024 van Albrandswaard rekening gehouden met hogere salarislasten.

Kosten accountant
Voor de werkzaamheden van de accountant zal een nieuwe aanbesteding moeten plaatsvinden. De verwachting is dat de kosten zullen stijgen.

Buitenruimte
In de jaarrekening 2019 is gebleken dat de overschrijding op verschillende budgetten van het programma Buitenruimte structureel zijn.
De verklaring voor de verschillende overschrijdingen op de posten zijn terug te herleiden tot veelal dezelfde elementen. Door klimatologische omstandigheden (ontbreken strenge winters, warmere zomers, meer regen, langere bladvalperiode) moet meer werk uitgevoerd worden om het onderhoud buiten uit te voeren.
De verhoging van de budgetten kan gedeeltelijk gedekt worden.

De afgelopen jaren blijven de inkomsten van de begraafplaatsrechten achter bij de geraamde inkomsten. In de Programmabegroting 2021- 2024 zijn daarom deze inkomsten aangepast.

Doelgroepenvervoer
Het doelgroepenvervoer is moeilijk in te schatten en leidt structureel tot budgetoverschrijdingen (open einde regeling). We onderzoeken hoe we meer grip op de kosten kunnen krijgen en de uitgaven kunnen beperken.

Uitkering uit het gemeentefonds
In de Programmabegroting 2021 – 2024 zijn, zoals wettelijk is voorgeschreven, de structurele gevolgen van de Meicirculaire 2020 verwerkt. Over de gevolgen van de Meicirculaire bent u geïnformeerd d.m.v. de RIB nr. 80.726 d.d. 23 juni 2020.
Zoals ook vermeld in deze RIB zijn de gevolgen van de herijking van het Gemeentefonds niet verwerkt in de Meicirculaire, maar worden doorgeschoven naar de Decembercirculaire. Wat precies de gevolgen van deze herijking zijn voor Albrandswaard, is nog niet bekend. In de Programmabegroting 2021 – 2024 is rekening gehouden met een lagere Algemene uitkering.

Provinciaal toezicht

De door de raad vastgestelde begroting 2021 dient vóór 15 november 2020 aan de provincie te worden toegestuurd ter goedkeuring. De provincie toetst of de gemeentebegroting voldoet aan de gestelde wettelijke vereisten en provinciale regelgeving. De minste vorm van provinciaal toezicht is repressief toezicht. Dit betekent dat een gemeente zonder voorafgaande goedkeuring van de provincie de begroting en begrotingswijzigingen kan uitvoeren. Daarbij is leidend dat de structurele lasten gedekt moeten zijn door structurele baten (zgn. materieel begrotingsevenwicht). Om in beeld te brengen of de begroting materieel in evenwicht is, moet het begrotingssaldo gecorrigeerd worden met het saldo van incidentele baten en lasten. Wat het effect daarvan is voor de gemeente Albrandswaard, is opgenomen in onderstaande tabel.

Structureel meerjarensaldo exclusief incidentele baten en lasten

Presentatie van het structurele begrotingssaldo (bedragen x € 1.000) 2021 2022 223 2024
Saldo baten en lasten -993 -877 -664 -1.388
Saldo toevoegingen en onttrekkingen aan reserves 508 184 62 122
Begrotingssaldo -485 -693 -603 -1.266
Saldo incidentele baten en lasten -729 -102 116 116
gecorrigeerd saldo -1.214 -795 -487 -1.150
nadeel nadeel nadeel nadeel

Een overzicht en toelichting op de incidentele posten is te vinden op pagina 120.
Indien de begroting niet materieel in evenwicht is, kan de gemeente onder preventief provinciaal toezicht worden geplaatst. Dit betekent dat een gemeente de begroting en begrotingswijzigingen pas mag uitvoeren na voorafgaande goedkeuring van de provincie.
Deze begroting is niet structureel in evenwicht.

In het raadsvoorstel Ombuigingen zal opnieuw in beeld gebracht worden of de begroting na wijziging materieel in evenwicht is.

Leeswijzer

Planning & Control cyclus

De Programmabegroting is één van de producten van de Planning & Control-cyclus. De basis voor deze begroting is de Agenda van de Samenleving 2021 - 2024.
De Programmabegroting 2021 geeft de plannen voor 2021 weer. In 2021 zullen twee tussenrapportages verschijnen waarin aan de raad de afwijkingen gerapporteerd worden met betrekking tot de uitvoering van de in de begroting opgenomen plannen. Daarnaast heeft u via Pepperflow/Begrotingsapp maandactueel zicht op de status van de speerpunten. In de jaarrekening wordt het jaar afgesloten met een eindrapportage.

Indeling van de begroting

Artikel 7 van het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) schrijft voor dat een begroting ten minste bestaat uit de beleidsbegroting en de financiële begroting.

De beleidsbegroting dient vervolgens te bestaan uit:
• het programmaplan
• de paragrafen

De financiële begroting dient ten minste te bestaan uit:
• het overzicht van baten en lasten en de toelichting
• de uiteenzetting van de financiële positie en de toelichting

Opbouw van deze begroting

Hoofdstuk 1 presenteren wij u de Agenda van de Samenleving 2021 – 2024. Het is een eerste uitwerking van ons coalitieakkoord “Albrandswaard: een vitale, zorgzame en zelfstandige gemeente”. Een dynamische agenda die wij jaarlijks bijstellen in samenspraak met uw raad, inwoners, bedrijven en instellingen. Met het vaststellen van de begroting geeft de raad het college toestemming om tot uitvoering van de programma’s over te gaan en de ter beschikking gestelde middelen te besteden en de geplande inkomsten te realiseren.

Hoofdstuk 2 geeft een overzicht van de begroting op financiële hoofdlijnen.

In hoofdstuk 3 is het programmaplan opgenomen, waarin de programma’s van deze begroting centraal staan. Per programma zijn achtergrond en politiek taakveld beschreven. Omdat een programma vaak een breed taakveld bestrijkt, zijn de programma’s onderverdeeld in programmaonderdelen.

Per programmaonderdeel worden voor de speerpunten de volgende (5 W) vragen beantwoord:
• Wat willen we bereiken?
• Wat gaan we doen?
• Wanneer is het klaar?
• Wat is het streven?
• Wat zijn de extra kosten en formatie-inzet?

In hoofdstuk 4 zijn de paragrafen opgenomen. Dit zijn de paragrafen, zoals deze zijn voorgeschreven in het BBV. Ze geven een dwarsdoorsnede van de financiële aspecten van de begroting. Het gaat met name om de beleidslijnen voor beheersmatige aspecten die grote financiële gevolgen kunnen hebben en/of van belang zijn voor het realiseren van de programma’s. Deze informatie komt in de begroting veelal versnipperd voor en is daardoor minder inzichtelijk voor de gemeenteraad.

Hoofdstuk 5 bevat de financiële begroting. Hierin worden de hoofdstukken 1 tot en met 4 uitgewerkt in een gedetailleerd overzicht van de financiële positie van de gemeente.